Λίγα λόγια πριν...

Απλός, ξεκάθαρος, με σκέψεις που τις εκφράζει ανενόχλητος, ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου, μίλησε για την "απροσδιόριστη" μουσική του, τα δυο του καμάρια που είναι γιοι του, την στήριξη πTHANASIS PAPAKONSTANTINOUου είχε από την σύζυγο του, ενώ όσο κι αν ήθελε να αποφύγει τις πολιτικές δηλώσεις γιατί δεν θεωρεί τον εαυτό του δημογέροντα, τα είπε όλα με μία έκφραση…
 
Μερικές φορές, το φράγμα του επαγγελματισμού σπάει και νιώθεις τη φιλική διάθεση του συνεντευξιαζόμενου. Εκεί στέκεσαι απέναντι του, όσο πιο χαλαρά μπορείς και εκφράζεις τις σκέψεις σου, θέτοντας ερωτήσεις που αφορούν τον ίδιο τον καλλιτέχνη. Άλλωστε ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου, δεν θέλει πληθυντικούς, δεν θέλει κολακείες, δεν θέλει πονηρές ερωτήσεις. Μου άρεσε πολύ αυτή η συνέντευξη γιατί, με άφησε να τον γνωρίσω καλύτερα. Είναι τελικά ο πιο παραδοσιακός – ροκ τύπος που έχω συναντήσει.

Η συνέντευξη...

1.Θανάση, ακούω του στίχους, τη μουσική σου και βλέποντας εσένα στη σκηνή, προσπαθώ να σε κατατάξω σε ένα είδος. Είσαι ένας ροκάς με παραδοσιακό όργανο αντί για ηλεκτρική κιθάρα ή προωθείς την παραδοσιακή μουσική με ένα σύγχρονο τρόπο;

1.Εγώ λειτουργώ και κάνω ότι μου έρχεται από μέσα μου, δεν σκέφτομαι τίποτα και δεν ξέρω καν τι είναι ροκ. Δεν ξέρω…, ποιος μπορεί να πει τι είναι ροκ;

Με τίποτα δεν λέω ότι είμαι ροκ, ούτε παραδοσιακός είμαι, ασχολούμαι μόνο με τη μουσική.

 

2. Έχεις καταφέρει, να σε ακολουθεί ένα μεγάλο ποσοστό νέων, παρότι αποτελούν μειονότητα της παραδοσιακής μουσικής. Που αποδίδεις το γεγονός ότι η νεότερη γενιά απομακρύνεται από την παραδοσιακή μουσική και ταυτίζεται με τα ακούσματα της ηλεκτρονικής;THANASIS PAPAKONSTANTINOU

2. Πάντα ήταν απομακρυσμένοι οι νέοι από την παραδοσιακή μουσική τουλάχιστον από την δική μου τη γενιά και μετά, γιατί οι γονείς ακολουθούσαν την παράδοση με αποτέλεσμα εκείνοι να εναντιώνονται. Έτσι γίνεται, στην εφηβεία τους, έρχονται σε αντίθεση ακόμα και με τη μουσική που ακούνε οι γονείς κι έτσι δημιουργήθηκε μια απόσταση στα παραδοσιακά ακούσματα και στις κατά καιρούς νεολαίες, που σιγά, επανέρχονται.

Μη ξεχνάμε ότι έχουμε περιοχές στην Ελλάδα που δεν ισχύει καθόλου αυτό, αν πάμε στην Κρήτη, για παράδειγμα, εκεί οι νέοι είναι πολύ κοντά στην παράδοση. Επίσης, εκεί που η παράδοση είναι δυνατή και η νεολαία είναι κοντά της, είναι στην Ήπειρο όπου πολλά παιδιά ακούνε και παίζουν παραδοσιακή μουσική.

Τα μουσικά σχολεία έβγαλαν πολλούς νέους, σπουδαίους μουσικούς που ασχολούνται με παραδοσιακά όργανα παρότι είναι από αστικές περιοχές. Είναι πιο μικρή η απόσταση πια, αλλά πάντα μιλάμε για μειονότητα της νεολαίας σε σχέση με την πλειοψηφία.

Τώρα, αν θέλει κάποιο κοινό να με ακούει και αποτελείται από νέους,  ούτως η άλλως είναι μειονότητα το τμήμα της νεολαίας που ψάχνει πιο εναλλακτικά πράγματα.

 

3. Χρησιμοποιείς λέξεις παραδοσιακές, ελληνικές, μέχρι και ειδικό γλωσσάρι υπάρχει που τις ερμηνεύει. Μέσα από τα τραγούδια σου περνάς κάποια μηνύματα, δίνεις τροφή για σκέψη, μεταλαμπαδεύεις γνώσεις και εμπειρίες;

3. Δεν θεωρώ ότι έχω κάποια μηνύματα στα τραγούδια, γίνεται μια καταγραφή και το τι θα πάρει ο καθένας διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο, όπως επίσης και τι θα βιώσει μέσα από αυτά.

Δεν είμαι διδακτικός, δεν το παίζω δάσκαλος γιατί δεν είμαι, δεν νιώθω έτσι, δεν υπάρχουν υποδείξεις στα τραγούδια μου, για το τι πρέπει να κάνει ο καθένας μας. Απλά βγάζω πράγματα, εσώψυχα, γεγονότα που παρατηρώ, που έχω την ενόρασή τους και τα καταγράφω, έτσι νιώθω σαν καταγραφέας.

Όσο για τις λέξεις, αυτές χρησιμοποιώ εγώ ο ίδιος. Όπως ακούς η προφορά μου είναι Λαρισινή, μυρίζει χωριατιά από μακριά, θέλω να πω ότι δεν γίνεται επιτηδευμένα, είναι λέξεις ωραίες, πολλές από αυτές που πρέπει να έχουν το χώρο τους και μου αρέσει να τις χρησιμοποιώ.THANASIS PAPAKONSTANTINOU

 

4.Επέλεξες να ζήσεις στον τόπο που γεννήθηκες, αποδεικνύοντας πως δεν χρειάζεται να μετοικήσει κάποιος για να κάνει αυτό που αγαπά. Αυτό τι κόστος είχε;

4. Όταν έχεις πείσμα και διάθεση να ασχοληθείς και κάτι έρχεται από μέσα σου, δεν μπορείς να το σταματήσεις παίρνει το δρόμο του όπου κι αν είσαι.

Υπάρχουν και θετικά και αρνητικά και σε αυτό το θέμα, δηλαδή ζώντας εδώ, έχω αρνητικά όσον αφορά τη σχέση μου με τους μουσικούς, με τα στούντιο, χρησιμοποιώ περισσότερο χρήμα και κόπο για να τα βγάλω πέρα, σε σχέση με άλλους που ζουν Αθήνα.

Από την άλλη όμως, έχω πολύ χρόνο στη διάθεσή μου, δεν τον σκορπάω σε μετακινήσεις, είμαι δίπλα σε φυσικό περιβάλλον, έχω το χρόνο να παρατηρήσω, γιατί θεμέλιος λίθος δημιουργίας ειδικά του λόγου είναι η παρατηρητικότητα, αν είσαι λαχανιασμένος στην Αθήνα προσπαθώντας να πας από το ένα μέρος στο άλλο, σε κυνηγούν όλα, δεν μπορείς να κάτσεις και να παρατηρήσεις, έτσι εγώ έχω το χρόνο να παρατηρώ πράγματα και κάποια από αυτά ίσως να τα καταγράφω και στα τραγούδια μου.

Αυτό που θλίβομαι, όσον αφορά τον πολιτισμό, είναι ότι δεν μπορώ να παίρνω μέρος σε πολιτισμικά γεγονότα σαν θεατής και ακροατής και τα χάνω, είμαστε πίσω σε αυτό, αλλά κερδίζουμε σε άλλα.

 

5. Συχνά μέσω των τραγουδιών σου αναφέρεσαι στο Σύμπαν και τους πλανήτες. Πιστεύεις στην ώσμωση μεταξύ ανθρώπου και σύμπαντος;

5. Είμαστε παιδιά του σύμπαντος και ασπάζομαι την άποψη την ανθρωπιστική για το σύμπαν και για την προέλευση του ανθρώπου, που λέει: ¨το σύμπαν είναι ένα πράγμα που προσπαθεί να γνωρίσει τον εαυτό του και σε αυτή του την προσπάθεια δημιουργεί κατά καιρούς και κατά τόπους νοήμονα όντα που είναι κομματάκια του. Ένα από αυτά είναι και ο άνθρωπος, που από τότε που γεννιέται, από τότε που υπάρχει ψάχνει να βρει ποιος είναι. Αν λοιπόν ο άνθρωπος ανακαλύψει ποιος είναι και αποκτήσει επίγνωση, τότε και το σύμπαν θα έχει γνωρίσει τον εαυτό του¨  

 THANASIS PAPAKONSTANTINOU

6. Πως νιώθεις όταν δικά σου τραγούδια, δημιουργίες σου, γίνονται επιτυχίες από άλλους τραγουδιστές, επειδή εσύ τους τα προωθείς; Δεν θα ήθελες να τα έχεις τραγουδήσει όλα, εσύ;

6. Για όλα τα τραγούδια έχω πει, γιατί να μην μπορώ να τα ερμηνεύσω εγώ;

Γίνεται γιατί ξέρω και πως πρέπει να ειπωθεί η κάθε συλλαβή. Αντικειμενικά δεν βοηθά η φωνή μου, δεν έχω τα ¨φώτα¨ να τα βγάλω πέρα και έτσι απευθύνομαι σε διάφορους φίλους και γνωστούς που πιστεύω ότι μπορούν να τα πουν καλύτερα από ότι εγώ.

Δεν μπορώ να τα βγάλω προς τα έξω, μέσα μου τα τραγουδάω καλύτερα από τον καθένα, η εσωτερική μου φωνή είναι φοβερή, δυστυχώς όμως εκεί που είναι οι φωνητικές χορδές δεν μου κάθισε καλά. (χαμογελώντας)

 

7. Από την άλλη, χωρίς ενδοιασμούς επιτρέπεις σε όποιον θέλει, να τραγουδήσει, τραγούδια που έχεις ερμηνεύσει. Ο Γιάννης Χαρούλης έχει αναφέρει ότι στο ξεκίνημα του, ήθελε την άδεια σου για να τραγουδήσει ένα τραγούδι σου κι εσύ του είπες χωρίς να τον ξέρεις τότε, "εγώ το έχω ερμηνεύσει, δικό σου θέμα πως θα το τραγουδήσεις κι αν θα γίνεις ρεζίλι".

7. Ο καθένας είναι υπεύθυνος για τις πράξεις του. Αν το τραγούδι δεν το ερμήνευε καλά ο Γιάννης, σε αυτόν θα έπεφτε το βάρος και όχι στο τραγούδι, γιατί  το τραγούδι έχει καταγραφεί, έχει φύγει.

Ο  Χατζηδάκης ήταν πολύ σκληρός με τα τραγούδια του, τα περιφρουρούσε και καλά έκανε από την μεριά του, αλλά εγώ είμαι χαλαρός σε αυτά.

Τα δικά μου τραγούδια είναι σαν στρείδια, δηλαδή είναι κλειστά, δεν είναι για όλους, όποιος καταπιαστεί θα πρέπει να το κάνει με την ψυχή του και γι’ αυτό δεν τα πλησιάζουν και πολλοί.

 THANASIS PAPAKONSTANTINOU

8. Επάνω στη σκηνή, τα ¨στρείδια¨ ανοίγουν και ο κόσμος τα νιώθει, συγκινείται.  Πως χαρακτηρίζεις τη σχέση σου με το κοινό;

8. Για να προκύψει συγκίνηση πρέπει να κινηθεί μαζί με αυτό που ακούει και ο ακροατής, πρέπει να ξοδέψει από την ψυχή του.

Υπάρχει άμεση σχέση, υπάρχει ένα τεράστιο ποτάμι που ξεκινάει από τον κόσμο και μας διαπερνά, όπως υπάρχουν και τα δικά μας μικρά ρυάκια που πηγαίνουν προς τον κόσμο και όλοι αυτοί οι στροβιλισμοί που δημιουργούνται αλλάζουν την καθημερινότητα μας και μπορούν να υπάρξουν εξαιρετικές στιγμές τις οποίες προσπαθούμε να επαναλάβουμε, επειδή το νιώσαμε μια, δύο, τρείς, πέντε φορές.

Θέλουμε να το ξαναζήσουμε, πέρα από το βιοποριστικό, το πιο ουσιαστικό είναι αυτό για εμένα.

Αν ο σκοπός μου ήταν τα χρήματα θα είχα ένα μικρότερο σχήμα, είμαστε 11 άτομα στη σκηνή και 4-5 τεχνικοί και μπορεί να μην ασχολιόμουν με τη μουσική, αλλά ως μηχανολόγος που τέλειωσα και να έβγαζα και περισσότερα χρήματα.

Το ζήτημα για εμένα είναι να μπορώ να φτάσω στη μέθεξη, στην υπέρβαση και αυτό μπορεί να μου το προσφέρει ενίοτε η μουσική, είτε κατά την γέννα της, όταν βγάζω κάποια πράγματα, είτε στις συναυλίες αν και δεν συμβαίνει πάντα… Υπάρχουν όμως φορές στις συναυλίες που φτάνουμε σε μια υπερβατική κατάσταση.

 

9. Η σκηνή δίνει βήμα στον καλλιτέχνη να εκφραστεί και να πάρει θέση, για κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα;

9. Εγώ το κάνω σπανίως όταν είμαι πολύ ζορισμένος και οργισμένος. Συνήθως δεν μιλάω και δεν είμαι δημογέροντας. Δεν έχω και πολλά πράγματα να πω, ενώ η τέχνη μπορεί να λειτουργήσει απελευθερωτικά και επαναστατικά όσον αφορά το κοινωνικό ζήτημα, γι’ αυτούς που την δέχονται.

Κι εγώ θυμάμαι ότι ξύπνησα κοινωνικά μέσω της τέχνης, με ταινίες, συναυλίες όπως τον Σαββόπουλο και θέλω να πω ότι σε εμένα η τέχνη λειτουργεί αντίθετα, μου δίνει τέτοια πληρότητα που δεν με αφήνει να συμμετέχω και κοινωνικά.

Η τέχνη για τον δημιουργό λειτουργεί αντεπαναστατικά και δεν μιλάνε και πολλοί.  Από όσους μιλάνε πάντως, πολλοί δεν δικαιούνται να μιλάνε γιατί ζουν στη χλιδή. Τι έχουν να πουν; Οι πράξεις μετράνε τα λόγια από μόνα τους δεν λένε τίποτα. Δηλαδή, να κατηγορώ κάποιον και να είμαι υπέρ των καταπιεσμένων και εγώ να ζω στη χλιδή; Είναι απάτη αυτό το πράγμα. Εγώ τα περισσότερα που ακούω από καλλιτέχνες,  κρατώ πολύ μικρό καλάθι.

 THANASIS PAPAKONSTANTINOU

10. Μη ξεχνάς, ότι οι καλλιτέχνες αποτελούν πρότυπο για πολλούς θαυμαστές. Είναι φυσικό να ασκούν και επιρροή. Έχεις σκεφτεί ότι υπάρχουν άνθρωποι που σε θαυμάζουν;

10. Κακώς, δεν θα έπρεπε να υπάρχει ούτε θαυμασμός. Ο δημιουργός όταν καταγράφει αυτό που πηγάζει από μέσα του, ξεφεύγει από την καθημερινότητα του, γίνεται κάτι άλλο πέρα από το καλό και το κακό.

Πολλοί από τους δημιουργούς μπορεί να είναι για τα μπάζα, σαν άνθρωποι να είναι κενοί, γιατί να νιώθεις θαυμασμό για αυτόν, επειδή του δόθηκε ένα χάρισμα; Είναι υπερεκτιμημένοι οι δημιουργοί στις κοινωνίες μας και δεν χρειάζεται.

Οι ίδιοι οι δημιουργοί το τρέφουν γιατί τους βολεύει αυτό, γιατί όταν σε θαυμάζει κάποιος και τα ελαττώματα σου και τα στραβοπατήματα σου περνούν στο ντούκου. Βολεύεσαι σε όλα τα επίπεδα, στον οικονομικό και συναισθηματικό τομέα και σε όλα.

Αυτοί που τους πρέπει θαυμασμός είναι όσοι θυσιάζουν την ύπαρξη τους για τους άλλους. Ένας δημιουργός δεν θυσιάζει τίποτα από τον εαυτό του, ίσα, ίσα αυτό που κάνει το κάνει για να περνά ο ίδιος καλά και γι’ αυτό είμαι διστακτικός και στις συνεντεύξεις, μα όποτε βρίσκω ευκαιρία τα λέω αυτά τα πράγματα.

Μπορεί εγώ να μην είμαι καλός άνθρωπος, γιατί να είμαι πρότυπο για τους άλλους; Υπάρχουν τόσοι ¨ανώνυμοι¨ άνθρωποι που μπορεί να έχουν κάνει σπουδαιότερα πράγματα από έναν καλλιτέχνη, απλά δεν τους δίνει κανείς σημασία γιατί όλοι βολεύονται από τα είδωλα και είμαι ενάντια σε αυτό. Προσπαθώ στην εμφάνιση και πριν και μετά,  στην καθημερινή μου ζωή αυτό να το διαλύω, να μην υπάρχει μύθος.

 

11. Τα παιδιά σου, δεν επηρεάστηκαν από εσένα; Είναι γνωστό ότι ασχολούνται με διάφορες μορφές τέχνης, μέσα σ’ αυτές και η μουσική.

11. Δεν ξέρω αν τα παιδιά μου επηρεάστηκαν από εμένα, ίσως λίγο, αλλά νομίζω ότι ο καθένας ακολουθεί το δρόμο του, αν είναι τυχερός βρίσκει αυτό που του αρέσει.THANASIS PAPAKONSTANTINOU

Πιστεύω ότι τα παιδιά μου βρήκαν τι ήταν αυτό που τους άρεσε, δεν ξέρω τι ρόλο έπαιξα εγώ, μπορεί και καθόλου. Τότε θα γινόταν συνεχώς το ίδιο από γενιά σε γενιά, δεν θα άλλαζαν επαγγέλματα.

Ο ένας γιός μου κυρίως ασχολείται με την μουσική. Έχει γράψει μουσικές για ταινία μεγάλου μήκους, έχει κάνει αρκετά και ο άλλος ασχολείται με την εικόνα και το βίντεο.

Όταν ήταν να δώσουν εξετάσεις στο πανεπιστήμιο και ζήτησαν τη γνώμη μου, μου είπαν να βρουν κάτι που να μην έχει ρουτίνα και τους είπα: "μάγκες μόνο η τέχνη μπορεί πιθανώς να το προσφέρει αυτό".

 

12. Σε ρόλο στυλοβάτη η σύζυγος;

12. Είναι συνδυασμός η σχέση δυο ανθρώπων, κανείς δεν έχει απόλυτο ρόλο. Το ξεκάθαρο είναι ότι μάλλον χωρίς να το θέλει βρέθηκε να έχει όλο το βάρος για το μεγάλωμα των παιδιών γιατί εγώ είμαι μονομανής σε σχέση με τη μουσική.

Κλείνομαι για ώρες όλο το χρόνο σε τέσσερεις τοίχους και ασχολούμαι με αυτό. Ένας δημιουργός κανονικά δεν πρέπει να κάνει οικογένεια γιατί ¨ρίχνει¨ τους άλλους.

 

13. Εκπέμπεις μια ηρεμία, σαν όλη σου η ζωή να είναι έτσι…

13. Υποθέτω ότι είμαι φτιαγμένος έτσι. Είναι η σφραγίδα που παίρνουμε από τότε που γεννιόμαστε, μέσω γονιδίων και με έχει κάνει να είμαι σχετικά ήρεμος.

Έχω δίπλα μου την γυναίκα μου που κουνάει το κεφάλι της τώρα (γέλια), η οποία έχει υποστεί αρκετές φορές τα νεύρα μου. Γενικά θα έλεγα ότι είμαι ήρεμος.

 

14. Υπήρξε κάποιος που σε ώθησε για να ξεκινήσεις;

14. Κουράγιο αρχικά μου έδωσε ο Μάνος Λοϊζος όταν του είχα στείλει στιχάκια και μου απάντησε: ¨Μου αρέσουν τα στιχάκια σου Θανάση, θέλω να συνεργαστούμε.¨

Από εκεί πήρα την πρώτη ώθηση, η δεύτερη ήταν όταν πέρασε έστω και ως επιλαχόν ένα τραγούδι μου στους "αγώνες της Κέρκυρας" του Χατζηδάκη.

Ο Μάνος Λοϊζος παρόλο που με ώθησε,  όταν του έδωσα ένα τραγούδι μου είπε: "Άστο Θανάση, στη μουσική δεν έχεις ταλέντο, μην ασχολείσαι, μείνε στο στίχο."

Αλλά εγώ δεν τον άκουσα, παρόλο που τον αγαπούσα πάρα πολύ και τον εκτιμούσα, γι’ αυτό και τώρα όταν έρχονται νέα παιδιά και μου δείχνουνTHANASIS PAPAKONSTANTINOU δικά τους πράγματα που κάνουν και θέλουν την γνώμη μου είμαι πάρα πολύ διστακτικός. Θεωρώ ότι δεν πρέπει να τη λέω, γιατί μπορεί ο άλλος σήμερα να είναι έτσι, να μην έχει κάνει κάτι καλό και μετά από 1-2 χρόνια να γίνει σπουδαίος κι’ αν του κόψεις εσύ αυτή τη φόρα; Είναι υποκειμενικά τα πράγματα.

 

15. Θανάση, διανύουμε μια κρίσιμη εποχή με όλα αυτά που συμβαίνουν στην χώρα, ξέρω ότι έχεις γίνει πολύ αιχμηρός κάποιες φορές, θέλω ωστόσο, να μου πεις που οδεύουμε ;

15. Δεν ζούμε σε καθεστώς ελευθερίας και Δημοκρατίας, τουλάχιστον όπως το είχαμε στο μυαλό μας και πρέπει να βρούμε το δρόμο μας, ώστε να απελευθερωθούμε.