Σε μία εφ' όλης της ύλης συνέντευξή του για το «patrasevents.gr» ο κ. Φωκίωνας Ζαΐμης, μιλά για τους στόχους, τις επιδιώξεις του, αλλά και την ανάγκη να συσταθεί ένας Φορέας δημιουργικών και παραστατικών τεχνών, με τον οποίο θα ενισχυθεί o πολιτισμός και η επιχειρηματικότητα της Δυτικής Ελλάδας. 

Θα ξεκινήσω ρωτώντας ποιες είναι οι πρώτες αναμνήσεις που σας ξυπνά η λέξη «Πάτρα;» 

Η Πάτρα μού ξυπνά τις πιο όμορφες αναμνήσεις, γιατί είναι η πόλη που έζησα τα παιδικά μου χρόνια. Εδώ έπαιξα, έκανα δυνατές φιλίες και πέρασα ξέγνοιαστες στιγμές. Στο σπίτι μας στο Ρίο ερχόμασταν με την οικογένειά μου συνέχεια, σχεδόν κάθε Σαββατοκύριακο, ακόμα και όταν είχαμε σχολείο τα Σάββατα και πάντα τα καλοκαίρια και την περίοδο του Πάσχα. 

Σε ποια περιοχή μεγαλώσατε; 

Μεγάλωσα στο κέντρο της Αθήνας. Εκεί πήγα σχολείο, εργάστηκα, καθώς ήταν ο τόπος διαμονής μας, αλλά η Πάτρα ήταν και είναι το καταφύγιο μου, γι’ αυτό ήμουν εδώ σχεδόν κάθε Σαββατοκύριακο. Στη συνέχεια, σπούδασα στο Πανεπιστήμιο Πατρών και υπηρέτησα για δυο χρόνια στην πολεμική αεροπορία στον Άραξο.

Κύριε Ζαΐμη, ποιο ήταν το βασικό κίνητρο για την ενασχόλησή σας με τα κοινά;

Ο βασικός λόγος που ασχολήθηκα με τα κοινά ήταν η αγάπη για τον τόπο μου. Έβλεπα μεγάλα έργα να μένουν στάσιμα πολλά χρόνια, ανθρώπους να διοικούν χωρίς να φέρνουν αποτέλεσμα και μια εξαιρετική περιοχή να μαραζώνει. Δραστηριοποιήθηκα για να λύσω χρόνια προβλήματα και να δουλέψω ώστε να γίνουν αναπτυξιακά έργα. Δεν θέλω να κατηγορήσω κανέναν, διότι είμαι καλοπροαίρετος και πιστεύω ότι η συντριπτική πλειοψηφία όσων ασχολούνται με τα κοινά το κάνουν με ευγενείς σκοπούς -και πολλοί, ανεξάρτητα παράταξης, είναι γνωστοί και φίλοι. Το αποτέλεσμα, όμως, δεν είναι ικανοποιητικό και εδώ είναι η ευθύνη του πολίτη. Κατά τον Πλάτωνα είναι και υποχρέωσή μας.


Πόσο επηρέασε την πορεία σας η πολιτική σταδιοδρομία του πατέρα σας Ανδρέα Φωκ. Ζαΐμη, ο οποίος εκλεγόταν βουλευτής  της Νέας Δημοκρατίας από το 1974 έως και το 1989 και έχει διατελέσει Υφυπουργός Οικονομικών, Εθνικής Αμύνης και Εξωτερικών ;

Πάρα πολύ. Από μικρό παιδί ήμουν δίπλα του, όχι ως παιδί του αλλά ως εργαζόμενος! Θυμάμαι στο δημοτικό να κάνω αρχειοθέτηση εγγράφων. Βρέθηκα από μικρός κοντά σε πολύ κόσμο και έμαθα να αφουγκράζομαι τις ανάγκες και τις αγωνίες του. Παρατηρούσα τις δυσκολίες που συναντά  ένας ευσυνείδητος πολιτικός, όταν θέλει να πράξει και όχι μόνο να καθίσει σε μια καρέκλα. Ο πατέρας μου με δίδαξε ήθος και ευπρέπεια, αν και είδα στα μάτια του όχι μόνο στιγμές χαράς και ικανοποίησης αλλά και πολλές στιγμές πικρίας, κυρίως από την αγνωμοσύνη αρκετών ανθρώπων. Νομίζω ότι οι εμπειρίες αυτές είναι πολύτιμες τώρα που καλούμαι μέσα σε μια δύσκολη συγκυρία να επιλύσω προβλήματα και να προχωρήσω σημαντικά έργα.

Τι εμπειρίες και γνώσεις αποκομίσατε από την σταδιοδρομία σας στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα στις Βρυξέλλες;

Ήταν μεγάλο σχολείο. Μόνο όταν εργαστείς στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα μπορείς να κατανοήσεις το δαιδαλώδες σύστημα της Ε.Ε., προκειμένου να καταφέρεις να επηρεάσεις πολιτικές αλλά και να συμμετάσχεις σε κοινά προγράμματα και να αντλήσεις πόρους που δικαιούσαι ως χώρα, ως επιχείρηση, ως πολίτης. Χρειάζεται να είσαι ιδιαίτερα κοινωνικός και εξωστρεφής, για να μπορέσεις να επικοινωνήσεις σωστά με ανθρώπους από διαφορετικές χώρες που έχουν άλλη νοοτροπία και κουλτούρα. Ο Έλληνας χαρακτηρίζεται από εσωστρέφεια στη διεθνή κοινωνική του συμπεριφορά και μόνο αν βρεθεί πραγματικά μόνος αναγκάζεται να ανοίξει τους ορίζοντές του –με θαυμάσια, μάλιστα, αποτελέσματα.

Πώς οραματίζεστε τις σχέσεις Ευρώπης και Ελλάδας; 

Η Ευρώπη οφείλει πολλά στον Ελληνικό πολιτισμό και πρέπει να είμαστε στη θέση που μας αξίζει. Αφενός λόγω της «πλούσιας» πολιτιστικής μας κληρονομιάς, αφετέρου λόγω  της γεωπολιτικής θέσης, πρέπει να αυξηθεί ο πολιτικός μας ρόλος σε όλα τα επίπεδα. Επίσης, θα ήταν πιο ωφέλιμο για τη χώρα μας να δαπανάμε χρήματα σε άλλα θέματα και όχι για αμυντικό εξοπλισμό. Δεδομένου ότι ουσιαστικά «φυλάμε» τα σύνορα της Ε.Ε., καθώς σε μια πιθανή απειλή χρειαζόμαστε βοήθεια, θα έπρεπε ο Ελληνικός στρατός να έχει το ρόλο του διαχειριστή των αμυντικών συστημάτων του Ευρωπαϊκού Στρατού. Οφείλουν οι σύμμαχοι μας να μας προμηθεύουν οπλικά συστήματα, όχι με τη λογική του κέρδους αλλά με την λογική ότι φυλάμε τα κοινά σύνορα της Ευρώπης.


Ποια είναι τα ποσοστά απορρόφησης των Ευρωπαϊκών προγραμμάτων στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας;

Έχουμε απορροφήσει τους Ευρωπαϊκούς πόρους που μας διατέθηκαν σχεδόν στο σύνολό τους και με πολύ καλά αποτελέσματα στην απασχόληση επιστημονικού δυναμικού της περιοχής, δίνοντας ευκαιρία στους νέους για μεταφορά τεχνογνωσίας και εργασία. Είναι σημαντικό να απορροφούνται τα Ευρωπαϊκά προγράμματα, διότι τονώνεται η Περιφερειακή οικονομία.

Ποιες είναι οι σχέσεις σας με τους άλλους πολιτικούς χώρους;

Πολύ καλή! Η Περιφέρεια υπηρετεί την κοινωνία και τους πολίτες. Τα προβλήματα δεν έχουν χρώμα. Ο καθένας διατηρεί την πολιτική και φιλοσοφική ιδεολογία του, αλλά προέχει η επίλυση των προβλημάτων και το καλό του τόπου μας. Μήπως νομίζετε ότι και εντός των παρατάξεων και των κομμάτων είναι βίος ανθόσπαρτος;

Τι περιθώρια ανάπτυξης έχει η Πάτρα και γενικότερα η Νοτιοδυτική Ελλάδα;

Έχω πει και παλιότερα και δεν θα κουραστώ να το λέω ότι η Πάτρα και γενικότερα η Νοτιοδυτική Ελλάδα έχει πολλά πλεονεκτήματα. Είναι σε μια θέση που συνδυάζει βουνό και θάλασσα, είναι κοντά σε λιμάνι, έχει πανέμορφα σημεία, ενώ παράγει και πολλά ποιοτικά προϊόντα. Συνεπώς, τα περιθώρια ανάπτυξης είναι πολλά, αρκεί να θέλει κάποιος να τα δει και να εργαστεί. Τίποτα δεν γίνεται, όμως, χωρίς κόπο, χρόνο και ομαδική δουλειά. Αυτός που είναι μπροστά πρέπει να τρέχει… και όλοι μαζί οργανωμένα να εργαζόμαστε προς τον κοινό στόχο: να αναπτυχθεί η Δυτική Ελλάδα.

Σε ποια κατάσταση ήταν η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας όταν αναλάβατε τα καθήκοντα σας; Τι κινήσεις έχετε κάνει προς βελτίωση στους διάφορους τομείς της Περιφέρειας;

Δυστυχώς, η Π.Δ.Ε. ήταν στις τελευταίες θέσεις σε όλους τους δείκτες ανάμεσα στις 13 Περιφέρειες της χώρας. Στόχος μας είναι να προσεγγίσουμε το μέσο όρο των δεικτών. Το έργο που συντονίζω προσωπικά για την έλευση του αγωγού φυσικού αερίου στην ΒΙ.ΠΕ. Πατρών -την παλιότερη βιομηχανική περιοχή της χώρας-, αλλά και πολλά άλλα μικρότερα σημαντικά έργα, μου δίνουν ενέργεια και χαρά, ειδικότερα όταν ξεπερνούμε ανυπέρβλητα -για κάποιους- πολιτικά ή οικονομικά εμπόδια. Ο τεχνοκρατικός μου χαρακτήρας αλλά και η πολιτική και επιχειρηματική μου εμπειρία είναι δύο στοιχεία που με βοηθούν πολύ στην αντιμετώπιση κρίσεων. Στο παρελθόν, έχω συμμετάσχει στην επίλυση σημαντικών κρίσεων και αυτό με δίδαξε ψυχραιμία αλλά και ταχύτητα λήψης αποφάσεων.

Στοχεύετε στη σύσταση ενός Φορέα δημιουργικών και παραστατικών τεχνών στην Π.Δ.Ε. Ποιοι είναι οι στόχοι μιας τέτοιας πρωτοβουλίας; 

Ναι, θέλουμε τη σύσταση ενός Φορέα δημιουργικών και παραστατικών τεχνών στην Π.Δ.Ε. για δύο λόγους: Πρώτον, για να αναδείξουμε και να ενισχύσουμε τη δράση ταλαντούχων καλλιτεχνών και δημιουργών και να συνδράμουμε την προσπάθειά τους μέσα από την υλοποίηση δικών τους παραγωγών που θα προβληθούν σε Ελλάδα και Εξωτερικό. Δεύτερον, να φιλοξενήσουμε στους υπέροχους χώρους της Περιφέρειας μας αντίστοιχες παραγωγές του εξωτερικού. Έτσι, ενισχύουμε τη δημιουργική βιομηχανία της περιοχής, αλλά ταυτόχρονα προβάλλουμε και τον τόπο μας σε όλο τον κόσμο. Η Πάτρα θα πρέπει να ξαναμπεί στο επίκεντρο της πολιτιστικής δημιουργίας.

Πόσο σημαντική είναι για σας η καλλιτεχνική δραστηριότητα στο πλαίσιο της τοπικής αυτοδιοίκησης και τι έχει να κερδίσει η επιχειρηματικότητα από την καλλιτεχνική δραστηριότητα;

Είναι καθοριστική. Μεμονωμένες δουλειές γίνονται, υπάρχουν άνθρωποι ταλαντούχοι, αλλά δεν υπάρχει συντονισμός. Η επιχειρηματικότητα έχει μόνο να κερδίσει, εφόσον θα αυξηθεί το τουριστικό ρεύμα μέσα από τις ποιοτικές παραγωγές και την προβολή της Δυτικής Ελλάδας. Ο πολιτισμός θέλει συντονισμό, ελευθερία σκέψης και δημιουργικότητας αλλά και χρήματα. Τα μέχρι σήμερα χρήματα που διατίθενται στον πολιτισμό είναι ανεπαρκή.


Ποια ήταν η γνώμη του Υφυπουργού Πολιτισμού για το συγκεκριμένο Φορέα μετά και τη συνάντηση που είχατε;

Η γνώμη του Υφυπουργού ήταν θετική. Ο Φορέας δεν θα είναι αμιγώς κρατικός, ούτε ιδιωτικός, αλλά ένα μείγμα και των δύο. Θα μπορεί να σταθεί μόνος του και από άλλους φορείς. Απαιτείται μια καλή διαχείριση, ενώ θα αναζητηθούν και πόροι που θα τον συντηρούν.

Ποια είναι η προσωπική σας σχέση με την τέχνη;

Είμαι εραστής της τέχνης. Μου αρέσει το θέατρο και ο κινηματογράφος και υποκλίνομαι μπροστά σε σημαντικούς δημιουργούς. Η θεία μου ήταν σκηνογράφος και από νεαρός μπήκα μέσα σ’ αυτόν τον μαγικό καλλιτεχνικό κόσμο. Σαν μικρό παιδί άκουγα συζητήσεις γνωστών, κορυφαίων σκηνοθετών, ηθοποιών και ανθρώπων του πολιτισμού και αντλούσα ιδέες για φιλοσοφική σκέψη και προβληματισμό.

Τι ταινίες σας αρέσουν; Υπάρχουν κάποιες που πραγματικά θαυμάζετε;

Μου αρέσουν οι κοινωνικές ταινίες και τα θρίλερ. Παρακολουθώ έργα που αποτυπώνουν τη δύναμη της ανθρώπινης θέλησης και πως μπορεί να αλλάξει όχι μόνο τον ίδιο τον άνθρωπο αλλά και ολόκληρο τον κόσμο, όπως η ταινία «ΓΚΑΝΤΙ». Παρακολουθώ και ταινίες που αφορούν τον Ελληνικό πολιτισμό και φυσικά η αγαπημένη μου είναι οι «300 του Λεωνίδα» αλλά και πιο εναλλακτικές παραγωγές, όπως το «Κατά Ματθαίον ευαγγέλιο» του μέγιστου Παζολίνι. 

Υπήρξε κάποια θεατρική παράσταση που παρακολουθήσατε στο παρελθόν και σας έκανε μεγάλη εντύπωση;

Πολλές, αλλά θα ξεχωρίσω δύο. Ο «Αρχιμάστορας Σόλνες» του Χένρικ Ίψεν με πρωταγωνιστή τον Δημήτρη Χορν και ο «Βυσσινόκηπος» του Άντον Τσέχωφ. 

Στον ελεύθερο χρόνο σας τι μουσική ακούτε;

Ακούω τα περισσότερα είδη μουσικής. Επιλέγω ανάλογα με τη διάθεση, τη στιγμή και την παρέα! Γενικά, αγαπώ πολύ το ραδιόφωνο και πιστεύω ότι βοηθά την ανάπτυξη του ανθρώπου, μας κάνει πιο έξυπνους, μας ενεργοποιεί τη φαντασία. Λέω όχι στην τηλεόραση, πλην λίγων εξαιρέσεων.

Σας ευχαριστώ πολύ για την ωραία κουβέντα.

Σας ευχαριστώ κι εγώ. 

Φωτογραφίες συνέντευξης: Χρήστος Σκλίβας