Οι παρατηρήσεις, επισημάνσεις και προτάσεις των διαπρεπών Καθηγητών για την «Χλωρίδα της Αμοργού» έχουν αμεσότατον αντίκτυπον για όλα τα νησιά αλλά και για την χλωρίδα της Ελλάδος και την προστασίαν του Περιβάλλοντος. Καλόν και επιβεβλημένον οι υπεύθυνοι να το μελετήσουν, να εφαρμόσουν αμέσως τις προτάσεις. Όχι να είναι υπέρμαχοι για το Περιβάλλον μόνον την 5ην Ιουνίου, Παγκόσμιαν Ημέραν Περιβάλοντος. Δίδομεν το Έναυσμα και ελπίζομεν να δράσουν.

Η Χλωρίδα της Αμοργού

Των Burkhard Biel και Kit Tan 

Ίσως διανοηθεί κάποιος παραλήπτης. Και τι με ενδιαφέρει ή Χλωρίδα της Αμοργού! Δυστυχώς δεν είναι έτσι. Η παρουσίαση του βιβλίου έχει γενικόν αντίκτυπον στην Ελληνικήν Χλωρίδα και επιπροσθέτως παρουσιάζει θέσεις και καταστάσεις που αφορούν ολόκληρην την Ελλάδα, αλλά και ραπίσματα για κάποιους δήθεν προστάτες της Ελλάδος.

Έργον πολύχρονης μελέτης των Burkhard Biel ερευνητού της Ελληνικής Χλωρίδας -αρχιτέκτονος (Landscape architecture and development planning) και της Σιναίας Kit Tan Καθηγητρίας Συστηματικής Βοτανικής [Research Associate του Royal Botanic Garden του Εδιμβούργου και του Rancho Santa Ana Botanic Garden (Claremont) της Καλιφόρνιας, καθώς και Research Associate Professor του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης, έτι δε επιστημονικής συμβούλου και επιτίμου επιμελητρίας-εφόρου (Honorary Curator) του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή].

Το πόνημα εξεδόθη από το Μουσείον Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας και έχει μίαν σπουδαίαν μετάφραση, απόλυτην ακριβολογίαν όρων από τον Δημήτρην Περδετζόγλου. Το έργον ανήκει στην προσπάθειαν η οποία έχει αναληφθεί από το Πανεπιστήμιον της Κοπεγχάγης για σύνταξη του έργου Flora Hellenica «Η Ελληνική Χλωρίδα» σε 9 τόμους! Η συγγραφή έχει αρχίσει πριν 30 χρόνια και η εργασία πεδίου πριν περίπου 50 χρόνια! Όταν έμαθα αυτήν την κίνηση κατέκρινα δια της τοπικής εφημερίδος «Αμοργιανά Νέα» που εξέδιδα τις Ελληνικές Κυβερνήσεις οι οποίες δεν σκέφθηκαν να υλοποιήσουν την σημαντικήν αυτήν δραστηριότητα. Και επιστήμονες αρίστους έχομεν και στον πλούτον της Ευρωπαϊκής χλωρίδος ζούμεν. Γιατί αδιαφόρησαν; Μάλλον γιατί δεν ήθελαν να διαθέσουν χρήματα στον τομέα αυτόν! Η χλωρίδα της Ελλάδος είναι κάτι το αδιάφορον για τους εκάστοτε κυβερνώντες! Την ιδίαν περίοδον που θίξαμεν ανωτέρω, ο Δημήτρης Περδετζόγλου Δρ Φαρμακογνωσίας ΕΚΠΑ (ex-Assistant Research Professor-University of Copenhagen) από κοινού με Καθηγητήν Πανεπιστημίου Αθηνών, προσεφέρθησαν να διαθέσουν τον εαυτόν τους αμισθί για την σύσταση φυτοθήκης (Herbarium) στην Αμοργόν κάτι που δεν υπάρχει και σήμερα σ’ άλλον μέρος. Ζήτησαν την βοήθειαν του Κράτους για τις δαπάνες προθηκών και τις αμοιβές εργαζομένων! Απόλυτη περιφρόνηση από το Κράτος και από τους αδιαφόρους Κυκλαδίτες Βουλευτές μπροστά σ’ ένα τόσον κορυφαίον θέμα! Στις παραμονές εκλογών υπόσχονται τα πάντα με άνεση και ακολούθως δεν κάνουν τίποτε. Στην περίοδον που μεσολάβησε μέχρι σήμερα έχουν χαθεί πολλά φυτά από την ανομβρίαν, από τις πυρκαγιές αλλά κυρίως από την υπερβόσκηση. Οι Βουλευτές απόντες γιατί είναι απώλεια ψήφων ο περιορισμός υπερβοσκήσεων!!!!

Στο βιβλίον που παρουσιάζομεν και στην σελ. 68 αναφέρεται. «Όμως το μεγαλύτερο μέρος των δασικών εκτάσεων καταστράφηκε από την βόσκηση μεγάλων κοπαδιών αιγοπροβάτων που περιφέρονται παντού στο νησί. Η υπερβόσκηση σε συνδυασμό με τις επαναλαμβανόμενες αποψιλώσεις αποτελεί τεράστιο πρόβλημα για την Αμοργό». Αυτό συμβαίνει και σε πολλά άλλα νησιά. Οι επιδοτήσεις βλέπετε……και το πολιτικόν κόστος, η ταπεινωτική αυτή ευφυολογία για τους πολιτικούς!!!!

Η ανομβρία αποτελεί μέγα πλήγμα για την χλωρίδα της Αμοργού. Είναι δυνατόν τα πυροσβεστικά αεροπλάνα να την ποτίσουν με γλυκόν νερόν; Αδύνατον φαίνεται αλλά είναι επιβεβλημένον. Ποιος θα το τολμήσει;;;; Χαρακτηριστικόν επίμετρον στο βιβλίον όπερ είναι κήρυκας αγωνιώδης, της αδιαφορούσης πολιτείας και πρέπει να ξυπνήσουν κάποιοι αναφέρει!!

«Το νησί της Αμοργού εξακολουθεί να φιλοξενεί μίαν απροσδόκητα μεγάλην ποικιλίαν χλωρίδος και βλάστησης σε μία σχετικά μικρή έκταση. Όμως αυτός ο βοτανικός θησαυρός κινδυνεύει και πρέπει να προστατευθεί τώρα, έτσι ώστε να διασφαλισθεί η ύπαρξή του για τις επόμενες γενεές».

Η αποθησαύριση της Χλωρίδας της Αμοργού είναι έργον εξόχως ζωτικόν για το νησί. Γιατί πιθανόν σε ολίγα χρόνια τα σπάνια αυτά φυτά μεταξύ των οποίων και ορισμένα ευδοκιμούντα μόνον στην Αμοργόν, δεν θα υπάρχουν!

Το σύγγραμμα είναι άκρως επιστημονικόν με φωτογραφίες όλων των φυτών που αναφέρει, με χάρτην γεωγραφικής κατανομής ενός εκάστου φυτικού είδους δίπλα στο φυτόν, όπου σημειούνται με ερυθρές κηλίδες τα μέρη ένθα φύεται! Ευκόλως δύναται να εννοήσει ο καθείς ότι το νησί το διεξήλθον βήμα-βήμα οι συντάκτες. Στα περισσότερα των αναφερόμενων φυτικών ειδών δίδονται και οι γεωγραφικές συντεταγμένες, γεωγραφικόν μήκος - πλάτος, όπου φύονται!

Δεν είναι εύκολον να αναφερθούμεν λεπτομερώς στα διάφορα φυτά. Ένα απόσπασμα από την Σύνοψη εισαγωγικώς τα λέει όλα παραστατικώς. Γράφει:

«Παρουσιάζεται ένας συντετμημένος και σχολιασμένος κατάλογος της χλωρίδας της Αμοργού, με σχόλια ως προς τις οικολογικές προτιμήσεις, την υψομετρική κατανομή και την συχνότητα εμφάνισης των σπανιοτέρων ταξινομικών μονάδων (taxa). Καταγράφεται ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα ή βιβλιογραφική αναφορά για κάθε αγγειόφυτο. Το αυτό ισχύει και για τους καταλόγους των μανιταριών. Ιδιαιτέρα έμφαση δίδεται στις 29 ταξινομικές μονάδες που έχουν ήδη δημοσιευθεί ως ελληνικά ενδημικά της Αμοργού, εκ των οποίων δύο είναι τοπικά ενδημικά του νησιού. Στον κατάλογον απαριθμούνται συνολικά 1096 ιθαγενή και εγκληματισμένα (επιγενή) taxa (ταξινομικές μονάδες) αγγειοφύτων, που ανήκουν σε 1044 είδη, 460 γένη και 107 οικογένειες. Παρουσιάζονται έγχρωμες φωτογραφίες 268 αγγειοφύτων, 11 βρυοφύτων και ηπατικών βρύων, 44 λειχήνων και 10 μανιταριών. Παρουσιάζονται ακόμα 39 ζωικά είδη που φωτογραφήθηκαν για την ενότητα της πανίδας».

Εισαγωγικώς δίδεται εμπεριστατωμένη μελέτη για την ιστορίαν, την γεωμορφολογίαν, το κλίμα, την χλωριδικήν ιστορίαν του Νησιού. Άπαντα άκρως ενημερωτικά.

Αξίζουν ιδιαίτεροι έπαινοι στους συγγραφείς για την επιστημονικήν αυτήν εργασίαν τους και η Ακαδημία Αθηνών θα πρέπει να έχει λόγον. Συγχαρητήρια στον μεταφραστήν Δημήτρην Περδετζόγλου και θερμές ευχαριστίες στο Μουσείον Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή.

Επιβεβλημένη επωδός

Στις 22 Μαΐου ώρα 8.30 μ.μ. κάποιος έκρουσε τον κώδωνα της εξωθύρας. Δεν περιμέναμεν κανένα. Η σύζυγος η οποία ευρίσκετο πλησίον άνοιξε την εξώθυραν. Υπέθεσα ότι θα ήτο γειτόνισσά της. Μετ’ ολίγον εισήλθε και απέθεσε στο τραπέζι ένα βιβλίον.

Ποιος το έδωσε αυτό; Της είπα.
Δεν ξέρω. Κάποιος το άφησε.
Δεν σου είπε από πού έρχεται;
Όχι.
Ήταν το βιβλίον «Η Χλωρίδα της Αμοργού», άνευ φακέλου!

Δεν ήταν δυνατόν να συλλάβω πως ήλθε τόσον ιδιορρύθμως. Την άλλην ημέραν έστειλα μήνυμα στην Kit Tan και έλαβα την ασύλληπτην απάντηση.

Είμαστε στην Αχαϊαν και περάσαμεν και αφήσαμεν το βιβλίον στο σπίτι σου!
Δύναται να συλλάβει κάποιος το μέγεθος της ευγενείας αλλά και την απλότητα του χαρακτήρος; Μια Καθηγήτρια Πανεπιστημίου πηγαίνει στο σπίτι ενός γνωστού της και προσφέρει την εργασίαν της! Ανάλογον στην Ελλάδα είναι αδιανόητον!! Κανείς Καθηγητής δεν θα το πράξει. Αλλά και ουδείς Βουλευτής αν παρίστατο ανάγκη ομοίας προσφοράς. Θα διέτασσε την Γραμματέαν του, μίαν από τις δεκάδες που του πληρώνομεν, να ειδοποιήσει τον ενδιαφερόμενον να περάσει από τα Γραφεία του να λάβει κάτι!

Δείγμα υψίστης απλότητος, ευγενείας το οποίον δεν εμποδίζεται από τα πτυχία! Είναι δυνατόν να το μιμηθούμεν;