Ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα της ναζιστικής θηριωδίας στην Ελλάδα ήταν η σφαγή του Δίστομου Βοιωτίας στις 10 Ιουνίου του 1944. Ο Σουηδός Sture Linner, επικεφαλής του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού στην Ελλάδα, είχε ζήσει την θηριωδία αυτή από κοντά.

Στο βιβλίο του «Η Οδύσσειά μου» αναφέρεται στον γάμο του, με την Κλειώ, στις 14 Ιουνίου του 1944,  τέσσερις μέρες αφότου ξεκίνησε η σφαγή στο Δίστομο, περιγράφοντας το πώς έφυγε από το γλέντι για να πάει στον τόπο του εγκλήματος, τονίζοντας τις εικόνες φρίκης που αντίκρισε εκεί,  στον επίλογο του κειμένου, επισημαίνει ένα περιστατικό που τον συγκλόνισε.

Ήταν όταν πια οι Γερμανοί είχαν νικηθεί.  Συγκεκριμένα: «Λίγο καιρό αργότερα η επαφή μας με το Δίστομο θ’ αποκτούσε και έναν αξιοσημείωτο επίλογο. Όταν τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν την Ελλάδα, δεν πήγαν και τόσο καλά τα πράγματα, αφού μια γερμανική μονάδα κατάφερε να περικυκλωθεί από αντάρτες ακριβώς στην περιοχή του Διστόμου.

Σκέφτηκα ότι αυτό ίσως θεωρηθεί από τους Έλληνες ως ευκαιρία για αιματηρή εκδίκηση, πόσο μάλλον που η περιοχή εδώ και καιρό είχε αποκοπεί από κάθε παροχή βοήθειας σε τρόφιμα. Ετοίμασα λοιπόν φορτηγά με τα αναγκαία τρόφιμα, έστειλα μήνυμα στο Δίστομο για την άφιξή μας και έτσι βρεθήκαμε στο δρόμο για εκεί, για άλλη μια φορά, η Κλειώ και εγώ.

Όταν φτάσαμε στα όρια του χωριού, μας συνάντησε μια επιτροπή, με τον παπά στη μέση. Έναν παλαιών αρχών πατριάρχη, με μακριά, κυματιστή, λευκή γενειάδα. Δίπλα του στεκόταν ο αρχηγός των ανταρτών, με πλήρη εξάρτυση. Ο παπάς πήρε το λόγο και μας ευχαρίστησε εκ μέρους όλων που ήρθαμε με τρόφιμα.


Μετά πρόσθεσε: «Εδώ είμαστε όλοι πεινασμένοι, τόσο εμείς οι ίδιοι, όσο και οι Γερμανοί αιχμάλωτοι. Τώρα, εάν εμείς λιμοκτονούμε, είμαστε τουλάχιστον στον τόπο μας. Οι Γερμανοί δεν έχουν χάσει μόνο τον πόλεμο, είναι επιπλέον και μακριά από την πατρίδα τους.

Δώστε τους το φαγητό που έχετε μαζί σας, έχουν μακρύ δρόμο μπροστά τους». Σ’ αυτή του τη φράση γύρισε η Κλειώ το βλέμμα της και με κοίταξε.

Υποψιαζόμουν τι ήθελε να μου πει με αυτό το βλέμμα, αλλά δεν έβλεπα πλέον καθαρά. Απλά στεκόμουν κι έκλαιγα».

Πηγή: Από το βιβλίο “Η Οδύσσειά μου” του Σουηδού Sture Linner - Επικεφαλής του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού στην Ελλάδα. 

(Οι φωτογραφίες είναι της Βούλας Παπαϊωάννου από το φωτογραφικό αρχείο Μουσείο Μπενάκη).