Η πολιτεία της Ουάσιγκτον ετοιμάζεται να περάσει νομοθεσία με την οποία θα απαγορεύει σε κατηγορούμενους για πράξεις βίας να ισχυρίζονται πως ενήργησαν σε καθεστώς αυτοάμυνας αφότου έμαθαν πως το θύμα ήταν ομοφυλόφιλος ή διμεφυλικός.

Το ελαφρυντικό έχει χρησιμοποιηθεί κατά την υπεράσπιση κατηγορουμένων σε μια σειρά από υποθέσεις και είναι γνωστό στις ΗΠΑ ως «άμυνα από πανικό έναντι ομοφυλοφίλων» (gay panic defense). Η εν λόγω υπερασπιστική γραμμή έχει όπως διαβάζουμε τις ρίζες της στο αγγλικό δίκαιο του 16ου αιώνα, ενώ από τις πιο προβεβλημένες υποθέσεις όπου αυτή επιστρατεύτηκε είναι η υπόθεση δολοφονίας 33χρονου άνδρα στη Νέα Υόρκη πίσω στο 1944.

Τον δολοφόνησε και υποστήριξε πως ήταν αυτοάμυνα καθώς το θύμα ήταν γκέι

Ο Λούσιεν Καρ, 19 ετών, μαχαίρωσε το θύμα του με σουγιά και πέταξε το πτώμα του στον ποταμό Χάντσον. Στο δικαστήριο, ο κατηγορούμενος υποστήριξε πως το θύμα τον ακολουθούσε από πόλη σε πόλη επί χρόνια, επιχειρώντας να τον πλησιάσει ερωτικά, επικαλούμενος ουσιαστικό αυτοάμυνα εξαιτίας της συνειδητοποίησης πως το θύμα ήταν γκέι.

Ο Τύπος της εποχής είχε δικαιολογήσει τον δολοφόνο, κάνοντας λόγο για μια «έντιμη σφαγή», ενώ και το δικαστήριο αποφάσισε την μείωση της ποινής του για τον ίδιο ακριβώς λόγο. Ο 19χρονος εξέτισε δύο χρόνια σε αναμορφωτήριο και συνέχισε να κανονικά τη ζωή του εργαζόμενος ως συντάκτης σε Πρακτορείο Ειδήσεων.

Η υπόθεση εκείνη ήταν από τις πιο προβεβλημένες, όπου το ελαφρυντικό του «πανικού από την αποκάλυψη της σεξουαλικής ταυτότητας» του θύματος αποτελούσε βασικό εργαλείο της υπεράσπισης για την μείωση της ποινής του κατηγορούμενου. Από τη δεκαετία του ‘60, το ελαφρυντικό αυτό απαντάται στις μισές σχεδόν πολιτείες των ΗΠΑ, ενώ με τον καιρό αποτελεί όλο και πιο σπάνια υπερασπιστική γραμμή των κατηγορουμένων. Ωστόσο, σε πολλές πολιτείες, μεταξύ αυτών και εκείνη της Νέας Υόρκης και της Ουάσιγκτον, το ελαφρυντικό αυτό παρέμενε ως σήμερα σε νομική ισχύ, στη φαρέτρα της υπεράσπισης.

Η υπόθεση δολοφονίας ομοφυλόφιλου φοιτητή το 1998

Το 1998, ο Μάθιου Σέπαρντ, φοιτητής στο Πανεπιστήμιο του Γουαϊόμινγκ, έπεσε θύμα ληστείας και στη συνέχεια ξυλοκοπήθηκε και κάηκε ζωντανός από δύο άλλους άνδρες. Η υπεράσπιση ενός εκ των δραστών παρουσίασε στοιχεία στο δικαστήριο – τα οποία παρεμπιπτόντως απεδείχθησαν εσφαλμένα – πως ο Σέπαρντ, που ήταν ομοφυλόφιλος, ήταν ιδιαίτερα επιθετικός σεξουαλικά.

Ο κατηγορούμενος είχε υποστηρίξει τότε πως ως θύμα σεξουαλικού μπούλινγκ στο σχολείο, έχασε τον έλεγχο όταν το θύμα τον πλησίασε ερωτικά. Αργότερα αποδείχτηκε ωστόσο πως ο δράστης είχε εμπλακεί με τη θέλησή του σε ερωτικές περιπτύξεις με το θύμα, πριν εκείνος και ο συνεργός του τον δολοφονήσουν. Παρά ταύτα, το δικαστήριο επέβαλε ελαφρύτερη ποινή στον δράστη, απορρίπτοντας τον φόνο Α’ Βαθμού, με τον κατηγορούμενο να καταδικάζεται ωστόσο σε δις ισόβια για την ειδεχθή πράξη του.

Η Ουάσιγκτον στα βήματα της Νέας Υόρκης

Τον περασμένο Ιούνιο η Πολιτεία της Νέας Υόρκης πέρασε νομοθεσία με την οποία απαγορεύει την χρήση του εν λόγω ελαφρυντικού σε περιπτώσεις βίαιων συμπεριφορών σε βάρος ομοφυλόφιλων και διεμφυλικών από τα δικαστήρια. Φαίνεται μάλιστα πως αντίστοιχες νομοθετικές πρωτοβουλίες έχουν τεθεί σε εφαρμογή για την απαγόρευση του ελαφρυντικού και σε ομοσπονδιακό δικαστήριο.

Αντίστοιχη νομοθετική πρωτοβουλία με την ονομασία «Σεξουαλικός προσανατολισμός και απαγόρευση του ελαφρυντικού εξαιτίας σεξουαλικής ταυτότητας 2019» έρχεται σύμφωνα με τα ΜΜΕ και στην Ουάσιγκτον.